Cystic Fibrosis

Fibroza cistike është një sëmundje gjenetike e trashëguar që prek kryesisht mushkëritë dhe sistemin tretës. Ajo shkaktohet nga ndryshime në gjenin CFTR, i cili është përgjegjës për rregullimin e balancës së kripërave dhe lëngjeve në trup.
Kur ky gjen nuk funksionon si duhet, trupi prodhon sekrecione shumë të trasha dhe ngjitëse, të cilat mund të bllokojnë rrugët e frymëmarrjes dhe të pengojnë funksionimin normal të organeve.

Çfarë është testi për Fibrozën Cistike?
Testi është një analizë gjenetike që identifikon nëse një person është bartës i mutacionit në gjenin CFTR.
Një bartës:

  • Nuk ka simptoma
  • Është plotësisht i shëndetshëm
  • Por mund ta transmetojë gjenin tek fëmija

Si trashëgohet?
Fibroza cistike është një sëmundje autosomale recesive, që do të thotë:

  • Nëse vetëm një prind është bartës → fëmija nuk sëmuret
  • Nëse të dy prindërit janë bartës →
    • 25% rrezik që fëmija të jetë i prekur
    • 50% bartës
    • 25% pa mutacion

Pse rekomandohet testi?
Testi rekomandohet për të vlerësuar rrezikun përpara ose gjatë shtatzënisë.
Rekomandohet në rastet:

  • Para planifikimit të shtatzënisë
  • Gjatë shtatzënisë
  • Në çifte që planifikojnë të kenë fëmijë
  • Nëse ka histori familjare me fibrozë cistike
  • Në raste infertiliteti të pashpjeguar

Pse është i rëndësishëm?

  • Zbulimi i hershëm i bartësve ndihmon në:
  • Vlerësimin e rrezikut për fëmijën
  • Marrjen e vendimeve të informuara
  • Planifikimin më të sigurt të shtatzënisë
  • Parandalimin e surprizave të papritura

Si kryhet testi? 

  • Merret një mostër gjaku nga pacienti.
  • Analizohet ADN-ja për të identifikuar mutacione në gjenin CFTR.
  • Përgjigjja merret brenda rreth 10 ditëve. 

 

FAQs

01

Çfarë është Fibroza Cistike dhe pse duhet të më interesojë mua?

 

Fibroza cistike është një sëmundje gjenetike që prek mushkëritë dhe tretjen. Edhe nëse nuk keni simptoma, mund të jeni bartës dhe ta transmetoni te fëmija juaj.

02

Si mund ta di nëse jam bartës?

 

E vetmja mënyrë për ta zbuluar është përmes një testi gjenetik të thjeshtë (analizë gjaku).

03

Kush duhet ta bëjë këtë test?

 
  • Çiftet që po planifikojnë shtatzëni
  • Gratë shtatzëna
  • Personat me histori familjare të sëmundjes
  • Kushdo që dëshiron të dijë statusin e tij gjenetik
04

Çfarë ndodh nëse të dy partnerët janë bartës?

 

Ekziston 25% mundësi që fëmija të lindë me Fibrozë Cistike. Në këtë rast, rekomandohet këshillim gjenetik dhe opsione të mëtejshme testimi.

05

A është testi i dhimbshëm apo i rrezikshëm?

 

Jo. Është një analizë e thjeshtë gjaku, pa rrezik për shëndetin tuaj.

06

Sa kohë duhet për të marrë përgjigjen?

 

Rezultatet zakonisht dalin brenda 7–10 ditëve pune.

07

A mund të zbulohet gjatë shtatzënisë?

 

Po, nëse të dy prindërit janë bartës, mund të kryhen teste prenatale për të vlerësuar gjendjen e fetusit.

08

Çfarë përfitimi kam nga testimi?

 
  • Qetësi mendore
  • Planifikim më i sigurt familjar
  • Zbulim i hershëm dhe vendimmarrje e informuar
09

A mund të jem bartës pa pasur simptoma?

 

Po, shumica e bartësve nuk kanë asnjë shenjë dhe nuk e dinë pa bërë testin.

10

Si mund ta rezervoj testin?

 

Mund të na kontaktoni për informacion dhe rezervim, ose të paraqiteni direkt në laborator gjatë orarit të punës.

11

A kam nevojë për rekomandim nga mjeku?

 

Jo domosdoshmërisht. Mund ta kryeni testin edhe pa rekomandim, por këshillimi gjenetik është i rekomanduar.

12

Pse të zgjedh Pentagene Genetics?

 

Sepse ofrojmë testim gjenetik të avancuar, rezultate të sakta dhe mbështetje profesionale në çdo hap.